این کشورها می توانند سرنوشت جنگ ایران و آمریکا را تعیین کنند

مساله جنگ ایران و آمریکا سبب بحران در منطقه و جهان شده است. در حال حاضر، به جز آمریکا و اسرائیل که درگیر جنگ مستقیم با ایران هستند، دولت ها و کشورهای مختلف دیگری نیز تعیین کننده نتیجه جنگ، سرنوشت مذاکرات و آینده روابط ایران و آمریکا به حساب می آیند. از چین گرفته تا پاکستان و حتی عربستان سعودی می توانند وضعیت جنگ و مذاکره تهران و واشنگتن را تعیین کنند.

وضعیت کلی کشورهای جهان و نقش آنها در مسائل مورد اختلاف تهران و واشنگتن بدین شرح است:

چین؛ تعیین کننده سرنوشت محاصره دریایی

چین مهم ترین شریک اقتصادی ایران است و نفتکش هایش دائما در تنگه هرمز و بنادر ایران در رفت و آمد هستند. پرواضح است که محاصره دریایی ایران توسط آمریکا می تواند بر سرنوشت چین و تجارتش با ایران تاثیر بگذارد. چین سعی دارد در نقش میانجی ظهور کرده و به خصوص مساله تنگه هرمز و محاصره دریایی را حل کند. به همین خاطر، پکن با تاکید بر حق ایران بر مالکیت تنگه هرمز، از تهران خواسته تنگه هرمز را باز کند و همزمان، به آمریکا هشدار داده که اگر محاصره اش بر وضعیت نفتکش ها و کشتی های چینی اثر بگذارد، تحمل نخواهد کرد.

روسیه؛ تعیین کننده سرنوشت مذاکرات هسته ای

از ابتدا روسیه نقش مهمی در مذاکرات هسته ای ایران و آمریکا داشت و حتی در زمان شهید رئیسی و در زمان مذاکرات غیرمستقیم علی باقری و رابرت مالی، روس ها ( و شخص اولیانوف) عملا نقش میانجی را میان دو طرف ایفا می نمودند. اکنون نیز با وجود تحولات جهانی، همچنان، روس ها مهم هستند و به خصوص شخص پوتین با توجه به اثری که بر ترامپ و ایران دارد می تواند تعیین کننده مذاکرات هسته ای باشد. این اثرگذاری بالاخص، خود را در دشوارۀ رقیق سازی 400 کیلو اورانیوم موجود در ایران و تحویلش به یک کشور ثالث نشان می دهد. روسیه شاید بتواند میان دو طرف میانجی شده یا آن کشور ثالث باشد؛ البته این امر بستگی به نتیجه مذاکرات و بالا و پایین دو طرف اصلی یعنی تهران و واشنگتن در مسائل مختلف دارد.

پاکستان و عربستان سعودی؛ تعیین کننده تداوم آتش بس

عربستان سعودی یکی از مهم ترین مهره های منطقه خاورمیانه است. شخص بن سلمان نفوذ زیادی روی ترامپ دارد و بیشتر از متحد منطقه ای او، شریک اقتصادی اش به حساب می آید. پیشتر خبرهایی منتشر شد مبنی بر اینکه بن سلمان در ملاقات های خصوصی اش با مقامات آمریکایی، آنها را تشویق به جنگ با ایران می کرد. پر واضح است که تداوم آتش بس می تواند به مکالمات و بحث های جدید ولیعهد عربستان با رئیس جمهور آمریکا یا مقامات این کشور وابسته باشد.

از سوی دیگر، پاکستان نیز که میانجی ایران و آمریکا بوده و میزبان مذاکرات جدید دو کشور شده است، نقشی بس تعیین کننده در سرنوشت مذاکرات دارد. اسلام آباد می تواند ایران و آمریکا را تشویق به تداوم آتش بس کرده و مسیر توافق دوجانبه را نیز هموار کند.

عراق، قطر و لبنان؛ تعیین کننده مسائل منطقه ای و گروه های نیابتی

یکی از اختلافات اصلی ایران و آمریکا بر سر مسائل منطقه ای، جنگ در لبنان و سرنوشت گروه های متحد ایران و جریان مقاومت است. پرواضح است که سرنوشت حشدالشعبی و حزب الله لبنان که سخت، درگیر جنگ با رژیم صهیونیستی است تا حدی وابسته به موضع دولت عراق و لبنان است. در این میان، دولت لبنان نقش پررنگ تری دارد؛ چرا که در گفتگوی مستقیم با دولت اسرائیل است. در کنار این دو، قطر نیز به عنوان یک بازیگر مهم منطقه می تواند در شکل گیری مسائل خاورمیانه و اختلافات منطقه ای ایران و آمریکا تعیین کننده باشد.