علت دیده شدن نور آبی یا سبز در بمباران‌های اخیر چیست؟

عضو مجمع ملی کاهش خطر حوادث و سوانح جمهوری اسلامی ایران درباره علت دیده شدن نور آبی-سبز در برخی بمباران ها و موشک باران های اخیر توضیح داد.

 بیژن یاور عضو مجمع ملی کاهش خطر حوادث و سوانح جمهوری اسلامی ایران در یادداشتی نوشت: درباره نور آبی که در انفجار هیجدهم اسفندماه در شب در کرج دیده شده است و در منابع داخلی اینطور نوشته شده: در حمله امشب دشمن به تهران، نور آبی رنگ خیره‌ کننده ای لابلای انفجارها در آسمون دیده می شد، عده ای سوال پرسیده اند که این پدیده چیست؟ و نگران این بودند که آیا این پدیده سلاح جدیدی است که دشمن کودک کش صهیونی – آمریکایی در حال استفاده از آن می باشند و اینکه نکند سلاح خاص یا عجیبی در کار باشد؟

 حقیقت این است که این نورها اصلاً نشانه یک نوع سلاح فانتزی، خاص یا لیزری نیست؛ بلکه مربوط به پدیده "قوس الکتریکی" یا همان (Electric Arc) یا جرقه‌ های غول‌آسا و بزرگی است که موقع آسیب دیدن تاسیسات برق فشار قوی اتفاق میافتد.

وقتی موشک یا ترکش به ترانسفورماتورها و پست‌های برق اصابت می نماید، جریان برق با ولتاژ بسیار بالا از درون هوا رد شده و عبور می کند تا تخلیه بشه (تخلیه الکتریکی) و همین باعث می شود آسمان برای چند لحظه به رنگ آبی یا سبز دربیاید.

پس اگر در جایی انفجار دیدید که همراهش نور آبی بود، یعنی شبکه برق اون منطقه آسیب دیده و در حال اتصالی و دچار آسیب می باشد، نه اینکه بمب خاصی استفاده شده! البته بدیهی است که تدابیر لازم در این خصوص می بایستی رعایت گردد.

برای درک بهتر این پدیده، می توانیم رعد و برق را مثال بزنی! در پدیده رعد و برق، دو ابر در نقش الکترود عمل می کنند. به این صورت که جریان از طریق هوا، میان تکه های ابر انتقال پیدا می کند و گازهایی نظیر اکسیژن، نیتروژن موجود در جو، در نقش مولکول های یونیزه کننده ظاهر می شوند. در واقع می توان گفت این پدیده نوعی تخلیه الکتریکی و یا انتقال جریان مابین دو جسم رسانا، در محیطی نارسانا مانند هوا می باشد.

قوس الکتریکی یکی از مهمترین پدیده های فیزیکی می باشد و امروزه این پدیده طبیعی، استفاده های فراوان صنعتی پیدا کرده است. اما ماهیت این پدیده چیست و چه کاربردهایی دارد؟ این سوالی است که قصد داریم به آن بپردازیم.

اگر بخواهیم تعریفی ساده از قوس الکتریکی یا Electric Arc ارائه دهیم باید بگوییم که قوس الکتریکی، جریان الکتریکی میان دو نقطه مجزا شده توسط یک گاز می باشد. این دو نقطه در صنعت که به طور مصنوعی می تواند قوس الکتریکی ایجاد کند، اصطلاحا الکترود نامیده می شود. در صنعت الکترود آغاز کننده و یا به عبارتی سر منشأ، "کاتد" و الکترودی که الکترون ها به طرف آن جریان پیدا می کنند "آند" نام دارد. به صورت مصنوعی و در صنعت در جریان یک قوس، میزان انرژی مورد نیاز جهت ایجاد یونیزاسیون (جدا شدن الکترون از اتم) با استفاده از منبعی مانند ژنراتور برقی تولید می شود. در این فرآیند، جریانی شدید از الکترون ها ابتدا به سمت کاتد و پس از آن در شکافی پر از گاز به سمت آند جریان پیدا می کند.

نتیجه آنکه با کسب اطلاع از متخصصین به راحتی می توان دلایل فیزیکی رخداد پدیده ها را درک نموده و ضمن رعایت نکات ایمنی به گونه ای که باعث ترس مضاعف مردم نشده و اصطلاحا از موج سواری برخی افراد به صورت خواسته یا ناخواسته جلوگیری نمود، اقدام کرد. متفاوت بیندیشیم.