جلسه مرموز پوتین و ویتکاف/ آیا درباره ایران هم مذاکره شد؟

سفر مقامات آمریکایی به مسکو و دیدار با ولادیمیر پوتین، آن هم پشت درهای بسته و درفضایی کاملا مرموز و محرمانه بسیاری را به فکر فرو برده است. به راستی در این دیدارها چه گذشته است؟

آنچه از خلال اخبار ندرتا منتشر شده در رابطه با این دیدارها می توان دریافت این است که دیدار پوتین با رئیس سیا خیلی مثمر ثمر نبوده و روسیه بعد از این دیدارها همچنان به حملاتش به اوکراین ادامه داده است. اما دیدار ویتکاف و پوتین ثمرات بیشتری داشته است. در خلال این دیدار، روسیه دستور توقف حملات به اوکراین را صادر کرد تا نشان دهد خیلی هم از روند مذاکرات ناراضی نیست. از سوی دیگر، اوشاکوف، دستیار پوتین در یک اظهارنظر کوتاه توضیح داد که این دیدار که سه ساعت و ۱۰ دقیقه طول کشید، فرآیند خوبی داشته است. اوشاکوف گفت: «این  مذاکرات بسیار پربار، سازنده، کاملاً صریح و مبتنی بر اعتماد متقابل بود.» به گفته وی، گفت‌وگوها درباره «مسائل بسیار جدی» هم پشت میز کار و هم در فضایی غیررسمی و هنگام صرف غذا انجام شد و اشاره کرد که این مذاکرات به‌موقع و برای هر دو طرف «بسیار مفید» بود.

اما مفاد این مذاکرات چه بود و چرا انجام گرفت؟ شرایط در اوکراین نشان می دهد که وضعیت این جبهه بیش از همیشه وخیم است. تا پیش از توقف حملات به پایتخت های دو کشور، روسیه به شدت در حال بمباران کی‌یف بود. اگرچه کی‌یف هم حملات پهپادی شدیدی را به روسیه انجام داد اما حملات روسیه قدرتمندتر و مخرب تر بودند. تنها یک روز قبل از مذاکرات محرمانه در مسکو، وزارت دفاع روسیه اعلام کرد که مجتمع‌های صنایع متالورژی در دنیپروپتروفسک را که تأمین‌کننده صنایع نظامی اوکراین بودند، هدف حمله قرار داد. این وزارتخانه افزود: مراکز لجستیکی و یک پست برق در نیکولایف و اودسا، یک کشتی باری در بندر چرنومورسک و مرکز لجستیکی ارتش اوکراین در سویاتوپتروفسک هدف قرار گرفت. بر اساس این گزارش، دو محل نگهداری و توزیع سوخت نیروهای مسلح اوکراین در شهرک نظامی بلیستاویتسا در فرودگاه گوستومل استان کی‌یف و مرکز اطلاعات رادیویی و فنی-رادیویی در منطقه بروواری کی‌یف هدف قرار گرفت.

اما در دیدار محرمانه پوتین و ویتکاف چه اتفاقی افتاد؟

هنوز اطلاعات ما درباره این رویداد زیاد نیست. با این حال، به نظر می رسد در این دیدار، پوتین و ویتکاف بیشتر روی مساله اوکراین تمرکز کرده اند. برخی گمان دارند ویتکاف که مسئول امور خاورمیانه نیز است، سعی داشته در دیدار دیشب درباره ایران هم حرف بزند و پوتین را به عدم حمایت از تهران راضی کند اما هیچ شاهدی در رابطه با این مساله وجود ندارد.

شواهد گویای این است که تنها مساله مهم بحث شده، همان مساله اوکراین بوده است. یکی از شواهد موید این مساله این است که پوتین به محض مذاکره با ویتکاف، جلوی حملات بیشتر به اوکراین را گرفت و هجوم گسترده خود را متوقف کرد. این نشان می دهد که مساله اصلی مورد بحث در جلسه مخفی پوتین و ویتکاف، اوکراین، ادامه جنگ و به خصوص امکان آتش بس در شرایط فعلی بوده است.