جنگ "مادر بمبها" و "پدر موشکها"
مقصود از پدر همه موشکهای ایران چیست؟/ آیا پای یک ابرموشک مخفی در میان است؟
«پدر همه موشکها» دقیقاً به چه چیزی اشاره دارد؟ در پاسخ باید گفت، این اصطلاح را میتوان از چند زاویه تحلیل کرد که هر یک، بخشی از منطق بازدارندگی ایران را آشکار میسازد.
در روزهایی که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بار دیگر از احتمال استفاده از بمب موسوم به «مادر همه بمبها» (MOAB) علیه تأسیسات ایران سخن گفته، واکنش مقامهای ایرانی شکل تازهای به خود گرفته است. علاءالدین بروجردی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، با لحنی هشداردهنده اعلام کرده است: «اگر آنها بخواهند از مادر بمبها استفاده کنند، ما از پدر موشکها استفاده خواهیم کرد.»
این عبارت، پرسشی را در افکار عمومی ایجاد کرده است: «پدر همه موشکها» دقیقاً به چه چیزی اشاره دارد؟ در پاسخ باید گفت، این اصطلاح را میتوان از چند زاویه تحلیل کرد که هر یک، بخشی از منطق بازدارندگی ایران را آشکار میسازد.
الف. پاسخی در قاموس تقابل کلامی
نخستین لایه معنایی، یک بازی کلامی - زبانی و تقابل نمادین است. آمریکا سلاح خود را «مادر بمبها» مینامد تا عظمت و قدرت ویرانگری آن را نشان دهد. بروجردی با انتخاب واژه «پدر»، یک پاسخ متقابل کلامی ساخته، و با ادعای ترامپ مقابله میکند. این انتخاب زبانی، پیامی روشن دارد: اگر «مادر بمبها» نماد قدرت آمریکاست، «پدر موشکها» نیز نماد توانی است که ایران آن را در اختیار دارد و از آن برای دفاع از خود بهره خواهد گرفت.
ب. اشاره به نسل پیشرفته و بازدارنده موشکهای ایران
لایه مهمتر، اشاره به توانمندی واقعی نظامی ایران است. بروجردی در ادامه سخنانش تصریح کرده که ایران از «موشکهایی» استفاده خواهد کرد که آمریکا با آنها «بهای ورود به خطوط قرمز ایران» را خواهد دید. این توصیف، با ویژگیهای نسل جدید موشکهای ایرانی، بهویژه موشکهای هایپرسونیک، همخوانی دارد. موشک هایپرسونیک «فتاح-۲» به عنوان یک سلاح با سرعت بسیار بالا و مانورپذیری فوقالعاده شناخته میشود که تقریباً برای سیستمهای دفاع موشکی موجود غیرقابل رهگیری توصیف شده است. چنین سلاحی، دقیقاً همان چیزی است که میتواند «خطوط قرمز» را به مکانی پرهزینه برای دشمن تبدیل کند و تهدید به استفاده از آن، ماهیتی بازدارنده و دفاعی دارد.
ج. اشاره به موشک رستاخیز
موشک بالستیک «رستاخیز» که در رسانههای ایرانی از آن به عنوان یکی از سنگینترین و پیشرفتهترین دستاوردهای موشکی کشور یاد میشود، مشخصاتی دارد که آن را در رده موشکهای بالستیک سنگین و بردبلند قرار میدهد. بر اساس اطلاعات غیررسمی منتشرشده، این موشک حدود ۱۴ متر طول و نزدیک به ۲۷ تن وزن دارد؛ ابعادی که آن را به یکی از بزرگترین موشکهای بالستیک ایران و منطقه تبدیل میکند. برد این موشک در برخی گزارشها «بردبلند» و حتی «قارهپیما» توصیف شده است. این ویژگیها باعث شده این حدس زده شود که مقصود از پدر همه موشکها، "موشک رستاخیز" است.
برجستهترین ویژگی «رستاخیز»، کلاهک دوگانه آن است که تنها به انفجار متعارف محدود نمیشود. این موشک علاوه بر سرجنگی چندتنی با قدرت تخریب فیزیکی گسترده، قابلیت ایجاد پالس الکترومغناطیسی (EMP) را نیز دارد؛ پدیدهای که میتواند زیرساختهای حیاتی مانند نیروگاهها، شبکههای ارتباطی و سامانههای دفاعی دشمن را مختل یا از کار بیندازد. گفته میشود انفجار این موشک میتواند منطقهای به وسعت حدود ۸۰ کیلومتر مربع را تحت تأثیر قرار دهد.
د. اشاره به موشک حاج قاسم
موشک بالستیک «شهید حاج قاسم» یکی از پیشرفتهترین و در عین حال متمایزترین دستاوردهای موشکی ایران است که نام آن یادآور سردار شهید قاسم سلیمانی است. این موشک یک بالستیک تاکتیکی با برد عملیاتی ۱۴۰۰ کیلومتر است که آن را به دوربردترین موشک بالستیک تاکتیکی سوخت جامد ایران و جهان تبدیل کرده است. طول آن ۱۱ متر و وزن کل آن حدود ۷ تن است و از سرجنگی ۵۰۰ کیلوگرمی بهره میبرد که میتواند کلاهکهای سنگین را حمل کند. یکی از وجوه تمایز مهم این موشک، پرتاب مایل آن است؛ ویژگیای که در موشکهای بالستیک با این برد در دنیا بیسابقه توصیف شده و جابهجایی، اختفا و آمادهسازی آن را بسیار تسهیل میکند.
برجستهترین ویژگی نظامی «حاج قاسم» که آن را به سلاحی دشوار برای رهگیری تبدیل میکند، سرجنگی جداشونده و هدایتپذیر تا انتهای مسیر است. این موشک با سرعت ورود به جو معادل ۱۲ ماخ و سرعت برخورد با زمین حدود ۵ ماخ حرکت میکند و از سامانههای ناوبری پیشرفتهای بهره میبرد که به آن امکان نقطهزنی دقیق در حداکثر برد را میدهد، بدون آنکه به سیگنالهای GPS وابسته باشد. به دلیل همین قابلیت مانورپذیری در فاز نهایی، رسانههای ایرانی و برخی منابع، آن را قادر به عبور از سیستمهای پدافندی پیشرفتهای مانند تاد و پاتریوت میدانند. سکوی پرتاب متحرک جادهای نیز بقایای آن را افزایش میدهد و پنجره شناسایی و پاسخ دشمن را به حداقل میرساند. این ویژگیهای منحصربهفرد باعث شده برخی حدس بزنند که مقصود از پدر موشکها، موشک حاج قاسم باشد.
ه. اشاره به موشکی که جدیدا ساخته شده
ممکن است اشاره مذکور مربوط به یکی از موشکهایی باشد که ایران جدیدا آنها را ساخته است. موشک قاسم بصیر که محسن رضایی به آن اشاره کرده، یا موشک اعتماد که اخیرا در محافل به آن اشاره شده، از این جملهاند.
نظر شما