چرا بابد به آتش بس پیشدستانه ترامپ مشکوک باشیم؟
تهدیدهای جنگی تا دقیقه۹۰ و حتی انتشار احتمالاً عامدانه و پیشدستانه شایعه پرواز «ویتکاف» و «کوشنر» به اسلامآباد، با نیت راضی کردن تیم ایرانی در نشستن پای میز مذاکره افاقه نکرد تا در نهایت رئیس جمهور ایالات متحده، ضمن عقبنشینی مفتضحانه از رویکرد گذشته و اولتیماتومهای مدام خود، تمدید یکطرفه آتشبس با جمهوری اسلامی، آن هم تا مدتی نامعلوم را اعلام کند!
چرخش ذلیلانه دونالد ترامپ و غلاف کردن شمشیر آختهاش، پس از آن بود که تهران آشکارا اعلام کرد هرگز مذاکره در سایه تهدیدها را نمیپذیرد. ایران همچنین محاصره دریایی خود بهویژه مصادره نفتکش «توسکا» را اقدام جنگی تلقی و این خط قرمز را ترسیم کرد که در هنگامه چنین رفتار و سبکسریهایی حاضر به از سرگیری گفتوگوها نیست و نمیتواند با تحویل دادن لبخندهای معمول دیپلماتیک به دوربینها، وانمود کند همه چیز خوب است.
بزک واقعیت
جمهوری اسلامی پیشتر آتشبس در لبنان را به عنوان یک پیششرط معقول از طرف غربی طلب کرد و هرچند این مسئله مورد پذیرش کاخ سفید بود اما در عمل دست رژیم شرور صهیونیستی برای ادامه تهاجم ضد حزبالله کاملاً باز بود. در میانه بدعهدیها و با توجه به پیشینه بیاعتمادی به واشنگتن، اگرچه خطر جنگ ایران را تهدید میکرد ولی تصمیمسازان در تهران با پذیرش چنین ریسکی، تصمیم عدم حضور در مذاکرات اسلامآباد را با صدای بلند اعلام کردند. حال ترامپ میان دو گزینه مخیر بود؛ اعلام جنگ دوباره یا عقبنشینی از تهدیدها. ترکیب ایستادگی بینظیر مردم در خیابانها، آمادگی میدان و نهایتاً تصمیم خردمندانه دیپلماسی؛ همگی موجب انتخاب گزینه دوم از سوی دشمن شد.
جنگسالار حاکم بر کاخ سفید با چرخش در مواضع، فعلاً به برقراری آتشبس نیمبند تن داده، اما تحلیل ریز به ریز توییتهای اخیرش درباره این تصمیم حاوی نکات مهمی است. وی در گزارش چرایی اقدام خود، در گام نخست با هدف پوشاندن رویکرد دمدمی و ضعیفش، تلاش کرده با به میان کشیدن پای میانجی پاکستانی، این گونه وانمود و ادعا کند که آتشبس را به درخواست شهباز شریف و عاصم منیر پذیرفته و این گونه از زیر بار انتقادها شانه خالی کند. ترامپ همچنین با هدف تکمیل بازی رسانهای توپ را به زمین ایران میاندازد و وانمود میکند این تهران است که برای رسیدن به جمعبندی در ارائه پیشنهادش به زمان نیاز داشته و به همین دلیل وی تمدید آتشبس را پذیرفته است.
نتیجهگیری کاملاً خلاف واقع ترامپ از تصمیم اجباریاش برای ایجاد عملیات روانی، با نیت برجستهسازی شکاف و دودستگی در صفوف ایرانیها و متقاعد کردن آنها به شرکت در مذاکره نیز جالب توجه است. اختلافافکنی میان سران نظام و البته مردم با حاکمیت، یکی از راهبردهای دشمن از ابتدای جنگ بوده و آنها به ترتیب تلاش کردند با دوگانهسازی مردم - حاکمیت، سیاسیون - نظامیان (سپاه پاسداران) و در نهایت قالیباف – جلیلی، به این نیت برسند. قمارباز که تصمیمش در انتخاب مذاکره بیانگر وضعیت آشفته حاکم بر کاخ سفید است نه دودستگی در ایران، در راستای بزک کردن و وارونه جلوه دادن واقعیات، با وقاحت میگوید: «با توجه به اینکه حکومت ایران به شکلی جدی دچار فروپاشی و تزلزل شده است، حمله به ایران را تا زمانی که رهبران و نمایندگان آنها بتوانند به یک پیشنهاد واحد و منسجم دست یابند، متوقف میکنیم!».
آتشبس بر اساس دستور کار تهران
از سویی در شرایطی که افزایش قیمت سوخت و بهتبع آن مواد غذایی و دیگر اجناس، غربیها را کلافه کرده و بهویژه اروپاییها به دنبال یافتن راهی در پایان دادن به آشوب دستساخته ترامپ هستند و این مسئله در اقدام رئیس جمهور ایالات متحده برای تمدید یکطرفه آتشبس اثرگذار بوده، اما ترامپ با کمال پروریی تلاش میکند در بیان و توجیه رویکرد و سیاست دوگانه و متعارض خود مشکلات اقتصادی ایران را برجسته کند.
وی در رشته توییتی نوشت: «ایران نمیخواهد تنگه هرمز بسته باشد تا بتوانند روزانه ۵۰۰ میلیون دلار درآمد داشته باشند. آنها از نظر مالی در حال فروپاشی هستند! نیروهای نظامی و پلیس گلایه دارند که حقوقشان پرداخت نمیشود. کمک!». بازی فریب ترامپ در حالی است که همین دیروز رسانههای عبری زبان گزارش دادند، قیمت نفت پس از اعلام تمدید آتشبس یک دلار هم کاهش پیدا نکرد؛ چرا که بازارها دیگر به حرفهای رئیسجمهور آمریکا اعتماد ندارند.
در نهایت، عقبنشینی از تعیین ضربالاجل برای ایران در بازگشت به میز مذاکره، از دست خالی تیم ترامپ برای امتیازگیری و یا واداشتن تهران به تسلیم و تن دادن به خواستههایشان حکایت دارد. جمهوری اسلامی آشکارا اعلام کرده هیچ گونه مذاکرهای را زیر سایه اولتیماتوم نخواهد پذیرفت و پذیرش مسئله از سوی رئیس جمهور آمریکا یعنی دست برتر ایران در روندسازیهای دیپلماتیک. با این حال در پیام ترامپ، تهدیدها موجود است. وی با وجود تن دادن به آتشبس بر اساس دستور کار جمهوری اسلامی تأکید دارد: «به ارتش دستور دادهام به محاصره ایران ادامه داده و در حالت آمادهباش کامل باقی بماند». ادامه تهدیدها همزمان با پیشبرد مذاکره برای تهران قابل فهم و پذیرش نیست و ایران به صراحت لغو محاصره دریایی را به عنوان یک پیشنیاز برای بازگشت به مذاکره با آمریکا طرح کرده؛ چرا که به گفته عراقچی محاصره بنادر ما اقدام جنگی و نقض آتشبس محسوب میشود.
نظر شما